Romans en literatuur

Alsof het voorbij is van Julian Barnes

Door het luisteren van luisterboeken via Storytel probeer ik op handige wijze mijn ongelezen boeken aan te pakken. Ideaal, want ik luister regelmatig boeken tijdens het koken of strijken. Zo luisterde ik onlangs binnen een paar dagen Alsof het voorbij is van Julian Barnes. Het is een dun boek, de luistertijd was ook maar 5 uur zo uit mijn hoofd. Ik moest er even inkomen, maar daarna had ik al snel spijt dat ik het geluisterd had in plaats van gelezen.

Julian Barnes - Alsof het voorbij is

Tony Webster is een gescheiden man die geniet van zijn pensioen. Hij blikt terug op zijn leven en begint met het moment dat hij en zijn vrienden Colin en Alex de opmerkelijke en intelligente Adrian ontmoetten. Adrian kwam bij hun in de klas en won al snel hun bewondering door zijn filosofische blik op de wereld en zijn durf om de discussie met docenten aan te gaan. Ze vormden al snel een hechte vriendengroep. Ze praatten, deelden, beleefden en filosofeerden over het leven, bijvoorbeeld over de zelfmoord van een jongen van hun school.

De jongens worden ouder en er komen vriendinnen. Tony’s eerste liefde mislukt en loopt op een pijnlijke manier af. De jongens worden mannen en het contact verwaterd. De tijd gaat voorbij. De dingen veranderen. Levens worden beëindigd.

Ik heb het idee dat dit wel eens een van de verschillen zou kunnen zijn tussen jeugd en ouderdom: als we jong zijn verzinnen we verschillende toekomsten voor onszelf; en als we oud zijn verzinnen we verschillende verledens voor anderen.

En dan lezen we over Tony in de tegenwoordige tijd. Hij is een gescheiden man, die nog op goede voet staat met zijn ex en zijn dochter af en toe ziet. Wat heeft het leven hem gebracht? Hij leidt slechts een fractie van het leven dat hij zelf voor ogen had toen hij jong was. Vroeger was het beter, tenminste dat meent Tony zich zo te herinneren. Maar herinneren we ons niet altijd een beter beeld dan de werkelijkheid was?

Time is on my side, yes it is

Op het moment dat Tony een bericht krijgt van een notaris dat hij een dagboek van een van zijn vrienden heeft geërfd, steekt hij veel tijd en energie in contact met de notaris en zijn ex-vriendin om het dagboek te ontvangen. Hij wordt geconfronteerd met zichzelf, met bepaalde acties waar hij zich, nu hij ouder is, voor schaamt.

Tony heeft eindeloos geduld en tijdens het wachten op het moment dat hij eindelijk het dagboek krijgt overdenkt hij zijn geschiedenis. Overpeinst hij de relatie met zijn overleden vriend. Mondjesmaat wordt hem ook informatie toegespeeld. Informatie die niet strookt met de werkelijkheid die hij heeft ervaren. Laat het geheugen hem in de steek? Zag hij de dingen niet zoals ze waren? Zien we sowieso de geschiedenis niet veel rooskleuriger dan we die op het moment van beleven doen?

Dat zijn vragen die Tony Webster zich ook afvraagt en waarmee hij de lezer op sleeptouw neemt. Tony ervaart hoe onbetrouwbaar het geheugen kan zijn, dat de herinneringen aan de mooie momenten veel sterker zijn dan de minder mooie momenten. Dit wordt op een pijnlijke manier helder wanneer hij informatie los peutert van iemand uit zijn verleden.

Alsof het voorbij is

De prachtige zinnen, de mooie en rake overpeinzingen van Tony. Barnes heeft met dit dunne boek een weergaloos verhaal geschreven dat je aanzet tot denken. En daarom vind ik het jammer dat ik het boek geluisterd heb in plaats van gelezen, want ik wilde zo vaak het boek stop zetten en een stukje terugspoelen. Zeker ook bij de plotwending, want Barnes weet het verhaal met een knaller af te sluiten. Een knaller waarbij Tony eindelijk snapt wat bedoeld wordt.

Je begrijpt het gewoon niet’, bijt ze hem toe. ‘Je snapt het nog steeds niet. Je hebt het nooit gesnapt en je zult het nooit snappen.

1 thought on “Alsof het voorbij is van Julian Barnes

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *