Romans en literatuur

Julia Navarro – Schiet maar, ik ben toch al dood

Ik weet niet meer door wie of waar mijn aandacht gevestigd werd op de vuistdikke roman van Julia Navarro ‘Schiet maar, ik ben toch al dood’. Wel weet ik dat het een aantal maanden in mijn gezichtsveld heeft gelegen voordat ik er aan begon. Het is namelijk een boek waarbij je je aandacht moet houden en niet in een ‘thriller-tempo’ kan doorspitten. Daar had ik de afgelopen maanden eenmaal niet zo’n puf voor. Uiteindelijk ging ik overstag. Zouden die 750 pagina’s mijn aandacht vast kunnen houden?

9200000045904462

Op het journaal hoor je het regelmatig voorbij komen; de onrust in Israël tussen de Palestijnen en Joden. Nooit heb ik mij er in verdiept, ik wist alleen dat beide partijen van mening zijn dat ze allebei recht hebben op het land Israël. Julia Navarro neemt je mee op een historische reis die in Rusland begint en je onder andere meeneemt naar St. Petersburg, Parijs en Jeruzalem. Een reis waarbij de basis van het conflict op vernuftige wijze uiteen wordt gezet. Een reis waarin angst, liefde en afgunst hoogtij vieren.

Marian werkt bij Vluchtelingenwerk en voert een onderzoek uit naar het conflict in Israël. In dit onderzoek neemt ze interviews af bij zowel Joodse mensen als de Palestijnen. Reeds voorzien van een oordeel komt ze in gesprek met een oude Joodse man Ezechiël. Marian bewaart afstand en is sceptisch. Is ze wel bereid onbevooroordeeld het verhaal van Ezechiël aan te horen? Redelijk snel kan Marian de charme, uitstraling en het zachte karakter van de oude man niet weerstaan en stelt ze zichzelf open om zijn verhaal in zich op te nemen.

Ezechiël vertelt over de geschiedenis van de Joodse familie Zucker dat eind 19e eeuw in Rusland begint. De Joden hebben jarenlang een rustig leven onder de heersende tsaren kunnen leiden maar door aankomende machtsverschuivingen, een beginnende revolutie en daardoor toenemende onrust in Rusland waren er redenen én noodzaak genoeg voor Samuel Zucker om te vluchten naar Parijs.

Vanuit Parijs vertrekt Samuel naar Jeruzalem en koopt een stukje grond van Ahmed. Ondanks grote scepsis van Ahmed over de vriendelijkheid en bereidwilligheid van Samuel ontstaat er een hechte vriendschap tussen deze twee. Samuel richt op zijn stukje land ‘De tuin van de hoop’ op en bewerkt samen met nog enkele andere Joodse mensen met een enorme wilskracht het stugge land dat later Israël zou gaan heten. De familie Zaïd gaat overstag door de vriendelijkheid en alle leden van beide families leven vreedzaam als vrienden naast elkaar.

Er ontstaan onmogelijke liefdes die door verschillende geloofsovertuigingen altijd onderdrukt zullen blijven. Meningsverschillen worden in goede gesprekken besproken en leiden niet tot ruzie of conflicten. Helaas geldt dit niet voor de rest van het land waar de strijd om het land tussen de Joden en de Arabieren desastreuze gevolgen aanneemt. Te midden van de Tweede Wereldoorlog, die de stroom vluchtende Joodse mensen aanwakkert, ontstaan de eerste scheuren in de hechte vriendschap.

Julia Navarro heeft in deze vuistdikke roman meerdere generaties laten spreken, het bevat dan ook meer verhalen, meer lagen die uiteindelijk de oorsprong zijn van het hedendaagse conflict.

Navarro laat Ezechiël het prachtige, maar indrukwekkende verhaal van zijn familie vertellen. Dit heeft ze op een zeer kundige wijze gedaan, waardoor het spannend, ontroerend en leerzaam is. Het leven van de familie Zucker kan in ieder geval nooit als saai bestempeld worden. Het leven van de familie Zaïd beschrijft juist de worstelingen en de droom van de Arabieren van een eigen staat. De wilskracht en de ‘angst’ dat het land over wordt genomen door de Joden heeft Navarro op begripvolle wijze beschreven, waardoor je als lezer niet vol overtuiging één van beide kanten kan kiezen. Hiermee laat ze zien dat het conflict geen goede en slechte partijen kent en er veel gevoel bij komt kijken.

Hoewel deze historische roman veel gevoel hoort te beschrijven, ervaar ik door de grote hoeveelheid personages toch op enkele momenten enige afstandelijkheid. Het lijkt alsof Navarro beide levensverhalen vanaf een afstandje beschrijft zonder er al te veel empathie in te verwerken. Soms lijkt het verhaal meer te bestaan uit historische feiten dan uit gevoel.

De sterke kant hiervan is dat het een boek is met ontzettend veel informatie die zich in snel tempo opvolgt waardoor het nooit saai is. Je kunt, mede door je eigen empathisch vermogen, meeleven met beide families; immers beide standpunten worden door Navarro voldoende belicht. Je voelt de bereidwilligheid om samen te leven in vrede, maar ook de verschuivende verhoudingen binnen beide families die ontstaan door externe invloeden.

‘Schiet maar, ik ben toch al dood’  heeft een verrassend plot, neemt je mee op een prachtige historische reis en laat zien dat niet iedere bestemming vrede en rust kan bieden.

9 thoughts on “Julia Navarro – Schiet maar, ik ben toch al dood

    1. Het geluk van een wijngaard lijkt mij ook erg mooi, bedankt dat je mij er op hebt geattendeerd!
      Ik vermoed dat het een beetje in dezelfde stijl is geschreven, dus ik begrijp je vergissing :-)

          1. Hi Sue,
            Vind je behalve lekker lezen , koken ook leuk ?
            Neem dan eens n kijkje op mijn facebookpagina Marjan’s recepten
            Lees je ook in het engels ? Ik lees nl boeken die van oirsprong engels of amerikaans zijn t liefst in de originele uitvoering
            Wat ook echt n.toppertje is de nachtegaal van kristin hannah
            Ik lees echt veel , heel veel , heerlijk
            Fijne avond

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *